Darmowa dostawa od 150 złWysyłka w 24 hLider Chemii dla Elektroniki
0
Your Cart

Aceton czy izopropanol? Czym czyścić elektronikę, a czym lakier

Dwie butelki chemii technicznej, płytka drukowana i ściereczka z mikrofibry na stole serwisowym

W skrócie: do elektroniki izopropanol, do lakierów i żywic aceton. Oba są rozpuszczalnikami, ale różnią się siłą działania i tym, co potrafią zniszczyć po drodze. Poniżej konkretnie, kiedy sięgnąć po który i czego nie robić.

Aceton czy izopropanol — tabela porównawcza

Cecha Izopropanol (IPA) Aceton
Siła rozpuszczania umiarkowana bardzo wysoka
Bezpieczny dla tworzyw tak, poza poliwęglanem i akrylem nie — rozpuszcza większość
Elektronika tak, to standard nie
Lakiery, żywice, kleje słabo tak
Odtłuszczanie metalu tak tak, skuteczniej
Pozostałość po odparowaniu brak brak
Zapach wyczuwalny, znośny intensywny, drażniący

Kiedy wybrać izopropanol

Izopropanol to właściwy wybór wszędzie tam, gdzie czyścisz coś, co ma przetrwać czyszczenie. Jest obojętny wobec laminatu płytek drukowanych, powłok ochronnych i większości tworzyw używanych w obudowach, a odparowuje bez śladu.

  • zmywanie topnika po lutowaniu,
  • czyszczenie płytek PCB, styków i złącz,
  • usuwanie pasty termoprzewodzącej z procesora i radiatora,
  • czyszczenie optyki, matryc i głowic drukujących (wersja 100% IPA Plus),
  • odtłuszczanie powierzchni przed klejeniem lub nałożeniem taśmy.

Do codziennej pracy serwisowej wystarcza izopropanol 99%. Po wersję 100% IPA Plus sięgasz wtedy, gdy resztkowa woda przeszkadza.

Kiedy wybrać aceton

Aceton bierzesz wtedy, gdy izopropanol odpuszcza. Rozpuszcza żywice, kleje, lakiery i farby, których alkohol nawet nie naruszy. Cena za tę siłę jest taka, że aceton nie rozróżnia materiałów — zniszczy tworzywo równie chętnie jak zabrudzenie.

  • zmywanie starych powłok lakierniczych,
  • usuwanie żywic epoksydowych i klejów,
  • mycie narzędzi lakierniczych,
  • odtłuszczanie metalu przed malowaniem lub klejeniem,
  • usuwanie resztek taśm dwustronnych z metalu.

W warsztacie najczęściej używa się acetonu technicznego w kanistrze 5 l — przy tych zastosowaniach zużycie liczy się w litrach, nie mililitrach.

Trzy błędy, które kosztują sprzęt

Aceton na obudowie urządzenia

Najczęstszy i najdroższy błąd. Kropla acetonu na obudowie z ABS albo na gnieździe procesora zostawia trwały matowy ślad, a przy dłuższym kontakcie rozmiękcza tworzywo. Tego się nie cofa.

Aceton do czyszczenia płytki drukowanej

Aceton atakuje powłoki ochronne i lakiery zabezpieczające na PCB, a przy okazji izolacje przewodów. Zmywa też nadruki opisowe na laminacie, przez co płytka staje się nieczytelna przy kolejnej naprawie.

Oba naraz, w tym samym pomieszczeniu bez wentylacji

Pary obu produktów są cięższe od powietrza i gromadzą się nisko. Przy pracy w zamkniętym pomieszczeniu stężenie rośnie szybciej, niż się wydaje — a oba są cieczami łatwopalnymi.

A co z innymi rozpuszczalnikami?

Benzyna ekstrakcyjna jest łagodniejsza od acetonu i świetnie radzi sobie ze smarami oraz woskami, ale odparowuje wolniej. Nitro to wybór pod wyroby nitrocelulozowe i mycie pistoletów lakierniczych. Denaturat sprawdza się przy szybach i prostym odtłuszczaniu, ale zawiera wodę i dodatki, więc do elektroniki się nie nadaje.

Najczęstsze pytania

Czy aceton zmyje pastę termoprzewodzącą?

Zmyje, ale przy okazji może uszkodzić plastikową ramkę gniazda i elementy wokół. Do pasty termoprzewodzącej właściwym wyborem jest izopropanol — rozpuszcza silikonowy nośnik równie skutecznie, bez ryzyka dla otoczenia.

Czym rozcieńczyć aceton?

Aceton stosuje się w postaci czystej — rozcieńczanie go wodą obniża skuteczność i zmienia sposób odparowywania. Jeśli potrzebujesz łagodniejszego działania, nie rozcieńczaj acetonu, tylko sięgnij po inny rozpuszczalnik.

Który jest tańszy w przeliczeniu na litr?

W naszym sklepie oba produkty w kanistrach pięciolitrowych mieszczą się w podobnym przedziale cenowym. Różnica w koszcie użycia bierze się raczej ze zużycia: acetonu zużywa się zwykle więcej, bo stosuje się go do większych powierzchni.

Czy izopropanol może zastąpić aceton w lakiernictwie?

Nie przy rozpuszczaniu lakierów i żywic — do tego jest za słaby. Izopropanol sprawdza się za to w lakierni przy końcowym odtłuszczaniu powierzchni przed nałożeniem powłoki, bo nie zostawia pozostałości.

Podsumowanie

Jeśli czyścisz elektronikę, optykę albo cokolwiek z tworzywa — izopropanol. Jeśli musisz rozpuścić lakier, żywicę lub klej i nie martwisz się o podłoże — aceton. Przy obu pracuj w przewiewnym pomieszczeniu, z dala od źródeł zapłonu, i trzymaj je w oryginalnych, szczelnie zamkniętych opakowaniach.

Karty charakterystyki obu produktów wysyłamy nieodpłatnie na życzenie — wystarczy wiadomość na office@toolstatic.com.

Dodaj komentarz